Cultuurlezing | Beschermd of besmet? Tatoeages in de middeleeuwen

door Wendelien van Welie–Vink

Zondagmiddag 11 oktober 2026
van 15:30 tot 17:30 uur

Over de lezing
Groot was de consternatie toen het schilderij Portret van het College van de Oppercommissarissen der Walen, toegeschreven aan Wallerant Vaillant, na een tentoonstelling terugkeerde in het Amsterdam Museum. Die commissarissen hielden toezicht op de walen: aan het IJ grenzende binnenhavens. Na inspectie bleek dat een van hen, centraal in de compositie, een tatoeage op de linkerpols had. Opmerkelijk, want tatoeages werden onder meer geassocieerd met criminelen. Al die jaren dat het schilderij in het bezit was van het museum, was dat nog nooit iemand opgevallen. Na de verbazing ontstond discussie: zien we hier de Ster van Bethlehem verbeeld, of is er een komeet op de pols getatoeëerd? Een Ster van Bethlehem zou op pelgrimage kunnen duiden. En daarmee waren de ogen op de middeleeuwen gericht: was dit gebruikelijk?
In deze lezing staan het reizen in de middeleeuwen en het gebruik van beschermende tekens centraal, om zo een antwoord te kunnen geven op de vraag: ster of komeet?

Over Wendelien van Welie-Vink
Wendelien van Welie–Vink is docent Kunstgeschiedenis van de Middeleeuwen aan de Universiteit van Amsterdam. Wendelien geeft colleges en doet onderzoek op diverse terreinen als Karolingische kunst, Kunst als verbeelding van de macht, en naar iconografische kwesties als het voorkomen van handschoenen in de kunst, varkensneuzen, ontblote borsten, etc..

Info
Locatie: Sociëteit Ramses Shaffy Huis, Piet Heinkade 231, Amsterdam
Datum: zondagmiddag 11 oktober 2026
Tijd: 15:30 tot 17:30 uur
Entree: € 16,= Bewoners van het Shaffy Huis vrij entree.
Aanmelden via: cultuuropdeeilanden.nl

Event | Kumpulan aan het IJ

HET KLEURRIJKE MOEDERLAND

Wat muziek vertelt – Molukse verhalen in Nederland

Wat kan muziek ons vertellen over Moluks-zijn: toen, nu en onderweg?

zondag 18 oktober 2026, aanvang 15:30 uur

De geschiedenis van de Molukse gemeenschap in Nederland wordt vaak verteld vanuit de pijnlijke en ingrijpende gebeurtenissen die haar hebben gevormd. Die geschiedenis verdient blijvende aandacht. Maar er zijn ook andere verhalen te vertellen.

In deze editie van Kumpulan aan ’t IJ kiezen we daarom muziek als ingang. Want muziek is meer dan iets om naar te luisteren. Ze kan herinneringen bewaren, mensen bij elkaar brengen, grenzen oversteken en ruimte maken voor nieuwe vormen en betekenissen. Wat wordt via muziek doorgegeven? Wat verandert onderweg? En wat vertelt muziek over identiteit, verbondenheid en het vinden van een plek in Nederland?

De muziek en verhalen van Monica Akihary en Niels Brouwer van Boi Akih brengen deze vragen tot leven. Daarin wordt hoorbaar hoe traditie wordt doorgegeven, verandert en telkens opnieuw vorm en betekenis krijgt. 

Ook antropoloog Fridus Steijlen, die al decennialang onderzoek doet naar de Molukse gemeenschap in Nederland, schuift aan. Vanuit zijn kennis van onder meer migratie, cultuur en de ontwikkeling van de Molukse gemeenschap plaatst hij de muziek en verhalen in een breder perspectief.

Zo ontstaat een middag waarin muziek en persoonlijke verhalen de geschiedenis dichtbij brengen en nieuwe kanten van de Molukse gemeenschap zichtbaar maken. 

Geen lezing met muziek tussendoor en ook geen concert met een praatje, maar een ontmoeting waarin we samen luisteren, verhalen delen en misschien ook anders gaan kijken naar de Molukse gemeenschap in Nederland.

Moderator: Arnaud Kokosky Deforchaux
Organisatie: Joyce Cordus, Lenno Jacques en Patty Watson

Locatie: Sociëteit Ramses Shaffy Huis, Piet Heinkade 231, Amsterdam
Datum derde editie: zondag 18 oktober 2026
Aanvang: 15:30 uur – deur open om 15:00 uur
Entree: Tickets €17,50 incl. kleine snacks, koffie en thee. Bewoners van het Ramses Shaffy Huis vrij entree
Reserveren: reserveren@kunstenaarshuizen.amsterdam 

Fotografie: Krijn van Noordwijk

Boi Akih
Boi Akih is een Nederlandse muziekgroep. De kern van de groep bestaat uit Monica Akihary (zang, teksten) en Niels Brouwer (gitaar, composities). De muziek van Boi Akih is een mix van geïmproviseerde muziek, jazz, Molukse muziek en andere internationale stijlen.

Fotografie: Lesli Taihuttu

Fridus Steijlen

Fridus Steijlen is een Nederlands voormalig hoogleraar antropologie aan de Vrije Universiteit Amsterdam (VU). Op 7 juli 2022 ging hij met emeritaat. Steijlen is gespecialiseerd in de Molukse migratie en cultuur. Hij was de eerste hoogleraar met die specialisatie.

Hoedenshow | Hoeden Muziek Gedichten

HOEDIG' DE WINTER DOOR!

Zondag 25 oktober 2026, aanvang 16:30 uur

Op deze middag staat de Sociëteit van het Ramseshuis in het teken van bijzondere hoofddeksels, muziek en poëzie. Tijdens deze kleurrijke hoedenshow presenteren Yola Galinsky, Irmgard Gilds en Lenny Moeskops hun eigenzinnige ontwerpen: van hoeden en mutsen tot fantasiehoeden, capes, tassen en kleding.
Pianist Cajan Witmer en saxofonist Bernadette Bal zorgen voor de muzikale omlijsting. Geert Timmermans begeleidt de middag met zijn presentatie en gedichten.
Na afloop van de show kunnen de hoeden van dichtbij worden bekeken, gepast én gekocht. Een verrassende middag vol vakmanschap, fantasie en flair, om goedgemutst de winter tegemoet te gaan!

Ontwerpers:
Yola Galinsky – hoeden en mutsen
Irmgard Gilds – fantasiehoeden en capes
Lenny Moeskops – hoeden, tassen en kleding

Muzikale begeleiding:
Cajan Witmer – piano
Bernadette Bal – saxofoon

Presentatie & gedichten:
Geert Timmermans

Datum: Zondag 25 oktober 2026
Tijd: 16:30 tot 18:30 inclusief pauze, deur open 16:00 uur
Entree: €10,=  bewoners van het Ramses Shaffy Huis vrij entree
Locatie: Sociëteit Ramses Shaffy Huis, Piet Heinkade 231, Amsterdam
Reserveren: via e-mail Lenny Moeskops, betalen kan via pin aan de deur

Shaffykoor | Meezingcafé plus ‘open’ microfoon

Wij zingen Shaffy in een koor!

Het werk van Ramses Shaffy en Thijs van Leer

woensdag 28 oktober 2026, aanvang 19:30 uur

Op woensdag 28 oktober opent het Shaffykoor het nieuwe seizoen met een optreden en het inmiddels traditionele Meezingcafé.
Na de pauze is er een ‘open microfoon’ voor iedereen die zich wil laten horen met een eigen gekozen repertoire. Meld vooraf je naam, titel en toonsoort aan bij Oscar Rodenburg en neem de bladmuziek mee voor de pianist.

Datum: woensdag 28 oktober 2026
Tijd: aanvang 19:30 uur, inloop vanaf 19:15 uur
Entree: vrij entree
Locatie: Sociëteit Ramses Shaffy Huis

Shaffykoor Meezingcafé
Presentatie: Bas Grevelink en Oscar Rodenburg
Koorleiding: Oscar Rodenburg
Pianobegeleiding: Leo Bouwmeester

Het Shaffykoor is een initiatief van zangeres Astrid Seriese, bewoner van het Ramses Shaffy Huis, en de Stichting Kunstenaarshuizen Amsterdam. Sinds het eerste Meezingcafé op Koningsdag 2022 is een enthousiaste groep Amsterdamse zangers uit het Oostelijk Havengebied en andere delen van de stad samen aan de slag gegaan om het repertoire van Ramses Shaffy meerstemmig te zingen. Zo ontstond een koor waarin zowel beginnende zangers zonder notenkennis als ervaren vocalisten met ruime podiumervaring hun plek hebben gevonden.
Sinds 2023 wordt de muzikale leiding verzorgd door Oscar Rodenburg en de pianobegeleiding door Leo Bouwmeester.

Dit project wordt mede mogelijk gemaakt door
Lang Leve Kunst Fonds.

Lang Leve Kunst fonds logo

Shaffy Muziekcafé | Trio Panville & Babak Maddah

KLEZMER, SWING & MORE

Zaterdag 31 oktober 2026, aanvang 16:30 uur

Trio Panville brengt een aanstekelijke mix van klezmer, gipsy swing, Balkanmuziek en Franse musette. Met viool, accordeon en contrabas reizen de muzikanten moeiteloos van opzwepende ritmes naar ingetogen, verfijnde melodieën. Muziek vol warmte, melancholie en levenslust, waarbij stilzitten bijna onmogelijk is.

Speciaal voor dit optreden wordt het trio versterkt door drummer Babak Maddah. Met zijn ritmische bijdrage krijgt het veelzijdige repertoire van Panville deze middag nog meer kleur en dynamiek. Een sfeervol concert waarin verschillende muzikale werelden samenkomen.

Line up:
Vincent van Dam – viool
Toni Smith – accordeon
Harm Wijntjes – bas
Babak Maddah – drums

Datum: Zaterdag 31 oktober 2026
Tijd: van 16:30 tot 18:30 uur, deur open 16:00 uur
Entree: €12,50  bewoners van het Ramses Shaffy Huis vrij entree
Locatie: Sociëteit Ramses Shaffy Huis, Piet Heinkade 231, Amsterdam
Reserveren: via Harmen Wijntjes, betalen via pin aan de deur

Meer info: panville.nl

Concert | Machteld van der Gaag • Kees van Zantwijk • Cees van Ede

Du côté de chez France

try out van het programma over het leven van France Gall

Zondag 6 december 2026, aanvang 15:30 uur

Ik ben een popje van was
Dat ook geluiden produceert
En de geheimen van mijn hart
Staan in mijn liedjes gegraveerd

In het leven van France Gall (1947-2018) waren maar twee zaken belangrijk: de muziek en de liefde, waarschijnlijk in die volgorde. Op beide terreinen heeft France grote successen behaald, maar ook diepe teleurstellingen gekend en hevig verdriet moeten verwerken.

In de voorstelling ‘Du côté de chez France’ wordt dat leven in vogelvlucht verteld, maar vooral bezongen via de liedjes die speciaal voor haar werden geschreven door o.a. Serge Gainsbourg en Michel Berger, de man met wie ze in 1976 trouwde en die de vader werd van haar twee kinderen, Pauline en Raphaël. Ook zangeres Véronique Sanson, de vroegere geliefde van Michel, was nadrukkelijk aanwezig in het leven van France, en dus figureert ook zij in deze vertelling.

Geniet van een ‘tour de chant’ over een van Frankrijks meest geliefde zangeressen, met chansons als ‘Poupée de cire, poupée de son’, ‘La déclaration d’amour’, ‘Attends-moi’, ‘Le maudit’, ‘Si, maman, si’ en ‘Résiste’.

Line up:
Machteld van der Gaag – zang
Kees van Zantwijk –  piano en zang
Cees van Ede – verteller en zang

Datum: Zondag 6 december 2026
Aanvang: 15:30 uur
Entree: €20,=  bewoners van het Ramses Shaffy Huis vrij entree
Locatie: Sociëteit Ramses Shaffy Huis, Piet Heinkade 231, Amsterdam
Reserveren: via Machteld van der Gaag

Meer info: Machteld Chante Shaffy

Beeld: Rob van Dam

Cultuurlezing | Yayoi Kusama

door Krzysztof Dobrowolski-Onclin

Zondagmiddag 8 november 2026
van 15:30 tot 17:30 uur

Over de lezing
Met de grote overzichtstentoonstelling Yayoi Kusama in het Stedelijk Museum Amsterdam (11 september 2026 t/m 17 januari 2027) als actuele aanleiding verzorgt kunsthistoricus Krzysztof Dobrowolski-Onclin op zondag 8 november een cultuurlezing over het leven en werk van deze uitzonderlijke Japanse kunstenaar. De tentoonstelling laat ruim zeventig jaar van Kusama’s baanbrekende oeuvre zien. Tijdens de lezing plaatst Dobrowolski-Onclin haar fascinerende carrière en unieke beeldtaal in een bredere kunsthistorische context – een inspirerende voorbereiding op of verdieping van een bezoek aan de tentoonstelling.

Over Krzysztof Dobrowolski-Onclin
Krzysztof Dobrowolski-Onclin was in september 2013 de eerste die een lezing hield voor Cultuur Op De Eilanden. Sindsdien heeft hij tal van lezingen en rondleidingen voor ons verzorgd over de meest uiteenlopende onderwerpen. Hij doceert sinds vele jaren bij de Vrije Academie en daarnaast is hij mede-organisator van lezingen en excursies bij Bureau Boeiend.
www.bureauboeiend.nl

Info
Locatie: Sociëteit Ramses Shaffy Huis, Piet Heinkade 231, Amsterdam
Datum: zondagmiddag 8 november 2026
Tijd: 15:30 tot 17:30 uur
Entree: € 16,= Bewoners van het Shaffy Huis vrij entree.
Aanmelden via: cultuuropdeeilanden.nl

Beeld: Lianne Ernst

Event

DE BLUES!

beeldende kunst, muziek en storytelling onder één dak

zaterdag 12 december 2026

Op zaterdag 12 december a.s. opent in het Artrium van het Ramses Shaffy Huis de beeldende kunsttentoonstelling “The Blues!”. Vanaf 16:30 uur bent u van harte welkom om de schilderijen en foto’s van drie bewoners van het huis te bekijken: Madeleine van Drunen, Marie Vink en Marion Vandermeulen.

Later op de avond, om 20:30 uur, verhuist het programma naar de Sociëteit. Daar verzorgt het T.S.A. Quartet een optreden.
De muziek wordt afgewisseld met storytelling, waarin spannende verhalen en interessante achtergronden de liedjes in een breder perspectief plaatsen.

Een unieke ontmoeting tussen beeldende kunst, muziek en verhalen; allemaal onder één dak in het Ramses Shaffy Huis.

Organisatie: JP DEN TEX


OPENING EXPOSITIE:
Datum: zaterdag 12 december 2026
Aanvang: 16:30 uur
Entree: gratis
Locatie: Artrium Ramses Shaffy Huis, Klapmutsenveem 188, Amsterdam
Exposanten:
• Madeleine van Drunen
• Marie Vink
• Marion Vandermeulen

OPTREDEN T.S.A. Quartet:
Datum: zaterdag 12 december 2026
Aanvang: 20:30 uur
Entree: € 15,=, bewoners van het Shaffy Huis vrij entree
Reserveren: via e-mail Mireille (verplicht, ook voor de bewoners van het Shaffyhuis i.v.m. beperkt aantal plaatsen)
Locatie: Sociëteit Ramses Shaffy Huis, Piet Heinkade 231, Amsterdam
Line up:
• JP den Tex – zang & gitaar
• Michiel Jansen – gitaar
• Marius Bos – accordeon
• Harm Wijntjes – contrabas
• Special Guest: Tineke Schoemaker (van het voormalige Barrelhouse) – zang


EXPOSITIE:
Datum: 12 december 2026 tot 17 januari 2027 – te bezoeken in de weekends
Locatie: Artrium Ramses Shaffy Huis, Klapmutsenveem 188, Amsterdam

T.S.A. Kwartet Starlight
T.S.A. Kwartet

Concert | Remco van de Weerdt

Voor Jou Alleen

een intieme voorstelling vol Nederlandstalige luisterliedjes

Zondagmiddag 21 februari 2027, aanvang 15.00 uur

Met Voor Jou Alleen brengt zanger Remco van de Weerdt een warme en persoonlijke voorstelling waarin de liefde voor het Nederlandstalige lied centraal staat. Met een scherp gevoel voor bijzondere liedjes en rake teksten bouwde Remco de afgelopen jaren aan een repertoire dat ontroert, verrast en verbindt. Zo ontmoeten geliefde klassiekers van onder anderen Liesbeth List, Benny Neyman en Rob de Nijs nieuw werk van o.a. Belinda Meuldijk en Edwin Schimscheimer.

Samen met pianist Hubert-Jan Horrocks, celliste/zangeres Michelle Courtens en zijn vaste achtergrondzanger Jeroen de Beer neemt Remco zijn publiek mee langs liedjes over liefde, verlangen, afscheid, hoop en nieuwe dromen. Muziek waarin de kracht van een mooie Nederlandse tekst altijd vooropstaat.

Line up:
Remco van de Weerdt – zang
Hubert-Jan Horrocks – piano
Michelle Courtens – cello & zang
Jeroen de Beer – zang

Datum: Zondag 21 februari 2027
Aanvang: 15:00 uur
Entree: €19,50  bewoners van het Ramses Shaffy Huis vrij entree
Locatie: Sociëteit Ramses Shaffy Huis, Piet Heinkade 231, Amsterdam
Reserveren: via RemcoZingt.nl

Meer informatie: RemcoZingt.nl

Niet elk lied zal over jou gaan… maar er is er altijd één die voelt alsof het voor jou alleen gezongen is. Ik ben benieuwd welk lied jij mee naar huis neemt.

– Remco